Bezpieczeństwo pracy podczas obługi obrabiarek do drewna

Oprócz wymagań dotyczących konserwacji i naprawy oraz wymagań ogólnych dotyczących maszyn, maszyny do cięcia drewna powinny spełniać wymagania opisane poniżej.

Obrabiarki do drewna

Pracownicy zatrudnieni przy obsłudze obrabiarek do drewna są zobowiązani:

a) nosić nakrycie głowy, zasłaniające włosy,

b) nosić odzież roboczą bez luźnych i odstających części,

c) wykonywać pracę zgodnie z instrukcją bhp oraz dokumentacja techniczno-ruchową,

d) przed wykonaniem naprawy, konserwacji i czyszczenia, odłączyć obrabiarkę od źródła zasilania i zabezpieczyć przed przypadkowym uruchomieniem

e) po naprawie uruchomić obrabiarkę tylko i wyłącznie na wyraźne polecenie przełożonego

f) przed uruchomieniem obrabiarki należy sprawdzić stan urządzeń ochronnych oraz stan samej obrabiarki, czy nie zagraża ona życiu i zdrowiu pracowników

g) podczas gdy przy obrabiarce zatrudnionych jest więcej pracowników, pracownik uruchamiający powinien uprzedzić pozostałych o fakcie uruchamiania obrabiarki, a pozostali, w zakresie swych obowiązków, powinni dokonać przeglądu obrabiarki, czy nie stwarza ona zagrożenia

Obrabiarki powinny być wyposażone w urządzenia, które zabezpieczają pracownika przed przypadkowym odrzutem i wyrzutem obrabianego materiału tj. chwytaki lub zaciski, stosowane do mocowania materiału. Dodatkowo pracownicy zatrudnieni, powinni przebywać poza strefą niebezpieczną, tj. strefą, w której może dojść do zdarzenia potencjalnie wypadkowego, spowodowanego odrzutem lub wyrzutem materiału.

Obrabiarki do drewna powinny być kontrolowane pod względem przeciwporażeniowym co najmniej raz na dwa lata. Jeżeli obrabiarka była naprawiana, malowana lub zmieniono jej miejsce pracy, należy taką kontrolę przeprowadzić po każdym takim działaniu. Dodatkowo fakt ten, w dobrze prowadzonej dokumentacji bhp, powinien być odnotowywany.

Rozmieszczenie elementów sterowniczych i ich liczba powinna być dobrana  i usytuowana w taki sposób, aby ograniczać zdarzenia wypadkowe. W przypadku, gdy występują dwuręczne elementy sterownicze, uruchomienie obrabiarki powinno nastąpić tylko i wyłącznie w momencie jednoczesnego zadziałania na te elementy.

Wszędzie tam, gdzie występuje zagrożenie zetknięcia się z narzędziami tnącymi, ruchomymi częściami lub przedmiotem obrabianym, powinny być zamontowane urządzenia ochronne oraz, jeżeli dopuszcza to instrukcja obsługi, w urządzenie hamujące zespołów roboczych. Hamulec ten nie powinien mieć możliwości zadziałania podczas włączonego napędu maszyny. Dopuszczalne jest nie stosowanie urządzeń hamujących, jeżeli części zespołu roboczego są całkowicie zasłonięte lub znajdują się wewnątrz korpusów, pod warunkiem, że zdjęcie osłon zajmuje więcej czasu niż wyhamowanie maszyny.

Obrabiany materiał należy montować w sposób zapobiegający jego wyrwaniu bądź odrzuceniu. Przy obróbce materiału o znacznej długości należy stosować podpórki lub inne środki zapewniające stabilność obrabianego materiału. Narzędzia tnące w obrabiarkach powinny być zabudowane i spełniać wymogi określone w instrukcji obsługi,

Podczas pracy obrabiarki niedopuszczalna jest:

a) wymiana narzędzi tnących,

b) trzymanie w rękach materiału obrabianego,

c) otwieranie lub zdejmowanie urządzeń ochronnych,

d) naprawa lub konserwacja maszyny,

e) sprawdzanie dokładności obrabianego materiału,

f) usuwanie odpadów powstałych podczas obrabiania.

Niezbędny jest montaż wyciągów miejscowych, wychwytujących pył drzewny!

W przypadku użytkowania obrabiarek przenośnych należy:

a) nadzorować ich pracę,

b) zabezpieczyć przewody elektryczne przed uszkodzeniem,

c) w przypadku obrabiarki spalinowej, nie wolno stosować jej wewnątrz pomieszczeń,

d) przed odłożeniem lub przenoszeniem obrabiarki wyłączyć jej napęd.

Naprawy lub konserwacji lub demontażu obrabiarek powinni dokonywać pracownicy posiadający odpowiednie kwalifikacje oraz należy zachować zasady bhp takie jak:

a) odłączenie maszyny od zasilania,

b) umieszczenie tabliczki informacyjnej o naprawie i zakazie jej włączania,

c) oczyścić obrabiarkę z zanieczyszczeń,

d) zabezpieczyć obrabiarkę przed przypadkowym uruchomieniem.

Elementy bhp podczas konserwacji i naprawy również należy stosować podczas użytkowania maszyn niżej wymienionych.

Pilarki tarczowe

Pilarki powinny być wyposażone:

a) w osłony piły,

b) prowadnice ciętego materiału przy ręcznym posuwie,

c) przy posuwie automatycznym stosować urządzenia podające i odbierające,

d) przy cięciu materiałów o małych wymiarach lub w końcowej fazie cięcia, należy stosować popychacze,

e) nastawny klin rozszczepiający w przypadku cięcia wzdłużnego,

f) wzdłużne jedno i wielopiłowe pilarki, górnowrzecionowe z posuwem zmechanizowanych wyposażone powinny być w dwa rzędy zapadek przeciwodrzutowych oraz osłonę wychwytującą drobne odpady produkcyjne.

Niedopuszczalne jest hamowanie obrotów piły poprzez dociskanie tarczy z bocznej jej strony kawałkami drewna.

Pilarki taśmowe

Pilarki taśmowe winny spełniać poniższe wymagania:

a) podczas cięcia materiałów o małych wymiarach należy stosować pomocnicze narzędzia podające,

b) kontrolować na bieżąco stan zużycia piły przepustowej,

c) szerokość szczeliny, przez która przechodzi piła winna być jak najmniejsza,

d) zamontowany materiał powinien być stabilnie, niezależnie od kierunku ruchu piły,

e) powinny być wyposażone w narzędzia zabezpieczające przed spadaniem piły i przypadkowym uruchomieniem oraz do hamowania kół taśmowych.

Pilarki ramowe – traki

a) uruchomienie traków może nastąpić po wyraźnej dyspozycji przełożonego, po wydaniu odpowiednich sygnałów określonych w instrukcji bezpieczeństwa,

b) urządzenia podające i odprowadzające powinny transportować materiał równolegle do pił trakowych,

c) usunięcie odpadów może nastąpić tylko po wyłączeniu maszyny,

d) tory wózków należy wyposażyć w urządzenia zapobiegające ich zjechaniu w końcowej fazie torów,

e) mechanizmy napędowe należy osłonić w sposób, który uniemożliwia dostęp podczas ich pracy,

f) należy zapewnić dwustronną łączność między pracownikami znajdującymi się w hali trakowej i podtraczu oraz poinformować o znaczeniu wydawanych sygnałów opracowanych dla każdego stanowiska,

g) podtracze ogrodzić i zamknąć na klucz,

h) drzwi podtracza zblokować z obwodem zasilania traka w sposób taki, aby po otwarciu drzwi następowało wyłączenie maszyny,

i) stosować osłony wszystkich elementów  ruchomych, poza walcami posuwowymi, które powinny być zblokowane z napędem pilarek.

Strugarki grubiarki, wyrówniarki, frezarki, dłutarki łańcuszkowe

Strugarki grubiarki  powinny wyposażone być w:

a) osłonę wału nożowego po obu stronach,

b) urządzenie przeciwodrzutowe po stronie podawczej.

Materiał należy podawać pojedynczo, chyba że maszyna została wyposażona w walec segmentowy przedni posuwowy.

Strugarki wyrówniarki dodatkowo należy wyposażyć w element hamujący napęd.

Podczas obługi frezarek należy:

a) zastosować całkowitą osłonę niepracującą cześć narzędzia tnącego, w przypadku frezarek dolnowrzecionowych,

b) zastosować całkowitą osłonę  uchwytu i części narzędzia tnącego.

Podczas obsługi dłutarek łańcuszkowych:

a) zastosować osłonę całkowicie koło napędowe i niepracującą część dłuta,

b) urządzenie zabezpieczające przed przypadkowym uruchomieniem dłuta w czasie ruchu suportu.

Opracowanie: Adam Pisarczuk

Sprawdź specjalistyczne publikacje z zakresu bhp i prawa pracy

 

,
8 comments to “Bezpieczeństwo pracy podczas obługi obrabiarek do drewna”
  1. Super poradnik! każdy kto miał do czynienia z obrabiarkami do drewna wie jak trzeba być ostrożnym w ich obsłudze i na ile rzeczy trzeba uważać. Co bym może bym jeszcze dodał to może wybór dobrego sprzętu, miałem okazje pracować na różnych maszynach od chińczyków aż po feldera i naprawdę widać różnice.. zwłaszcza na bezpieczeństwie, na którym moim zdaniem nie powinno się oszczedzac.

    • mam nadzieję, że powoli będzie się to zmieniać. Pracodawcy muszą zrozumieć, że koszt ewentualnego wypadku jest o niebo wyższy niż inwestycja w odpowiedni sprzęt i zabezpieczenia.

    • Uważasz, że chińczycy nie stosują jakichkolwiek technologii w produkcji, które by zapewniały bezpieczne sprzęty i tym różnią się od maszyn feldera? Dlaczego wobec tego byłyby dopuszczone do sprzedaży na rynek Polski?

      • różnice widać w jakości zastosowanych materiałów oraz ogólnej wytrzymałości elementów. wszystko zależy też od zakładu, jak dba o owe maszyny. wiadomo, że każda maszyna, która wprowadzana jest na rynek polski musi posiadać ocenę zgodności. jeśli produkt spełnia wymagania ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności oraz Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 października 2008 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn, potwierdzone przez wyznaczone jednostki certyfikujące, maszyna taka może być użytkowana na terytorium Polski. Jednak tak jak napisałem wyżej, są lepsze i gorsze maszyny, tak samo jak samochody. Jakość wykonania, jakość materiałów, jakoś napraw oraz warunki w jakich są użytkowane, sprawia, że jednak te lepiej wykonane są mimo wszystko bezpieczniejsze.

    • inna sprawa że nie ma u nas jeszcze wdrożonej jakiejkolwiek polityki dotyczącej bezpieczeństwa pracy. owszem, jest PIP, ale raczej nie słyszy się o kampaniach prowadzonych przez tą instytucję. rozwiązaniem mogła by być edukacja, w szczególności w szkołach zawodowych i technikach, z zakresu bezpieczeństwa pracy w danych zawodach, no ale cóż, zwykli szaraczkowie mogą mieć dobre pomysły ale i tak nie dojdą one do Warszawy…

  2. Myślę, że przy tak dużych i solidnych maszynach przepisy BHP powinny być na pierwszym miejscu, by żadnemu pracownikowi nic się nie stało. Wiem, że rzeczywistość przedstawia się inaczej ale da się coś na to poradzić. Należy po prostu zwiększyć kontrolę takich przedsiębiorstw i narzucać kary w chwili nie przestrzegania wymagań BHP!

  3. Wiele przedsiębiorstw nie do końca spełnia te wymagania bezpieczeństwa, ale zaczyna być coraz więcej kontroli, które nakładają kary i zmuszają właściciela do dopełnienia wszystkich norm. Wszystko bardzo dokładnie wytłumaczone.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *